WSTĘP 3
ROZDZIAŁ I. POLITYKA SPOŁECZNA WOBEC OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W POLSCE 5
1.1. Pojęcie niepełnosprawności w polityce społecznej 5
1.2. Cele i zasady realizacji polityki społecznej wobec niepełnosprawnych 16
ROZDZIAŁ II. PROBLEMY OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH NA POLSKIM RYNKU PRACY 27
2.1. Aktywność zawodowa osób niepełnosprawnych w Polsce 27
2.2. Bariery aktywności zawodowej osób niepełnosprawnych 35
ROZDZIAŁ III. INSTRUMENTY WSPIERAJĄCE ZATRUDNIENIE ORAZ REHABILITACJĘ ZAWODOWĄ OSÓB O OBNIŻONEJ SPRAWNOŚCI FIZYCZNEJ 45
3.1. Podstawy polityki zatrudnienia osób niepełnosprawnych 45
3.2. Instytucje wspomagające poszukiwanie pracy przez osoby z ograniczoną sprawnością 48
3.3. Cele rozwoju Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych 53
3.4. Świadczenia pomocy społecznej na rzecz osób niepełnosprawnych 55
ROZDZIAŁ IV. OCENA AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ W ZAKRESIE ZATRUDNIENIA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH W POLSCE 64
4.1. Metodologia badań 64
4.2. Wywiad z ekspertem: aktywność zawodowa osób niepełnosprawnych 68
4.3. Wyniki ankiety 70
4.4. Podsumowanie i wnioski 74
ZAKOŃCZENIE 77
BIBLIOGRAFIA 79
SPIS TABEL 83
SPIS RYSUNKÓW 84
SPIS WYKRESÓW 85
ZAŁĄCZNIK 86
WSTĘP
Przemiany cywilizacyjne, zaznaczające się w każdej niemal dziedzinie życia, implikują konieczność nowego podejścia do zagadnień związanych z rozumieniem zachowania człowieka w obliczu gwałtownych zmian, kataklizmów, sprzeczności i konfliktów społecznych. Zmiany w polityce, gospodarce, życiu społecznym oraz w kulturze skłaniają do zastanowienia się, w jakim stopniu procesy przemian wpływają na ludzi i jakie mogą być konsekwencje tego procesu – zwłaszcza w kontekście zatrudnienia.
Zasadne wydaje się zastanowienie się nad sytuacją osób niepełnosprawnych – dzieci, młodzieży, ludzi dorosłych – z różnymi rodzajami i stopniem niepełnosprawności, nad ich wiedzą przy interpretowaniu świata oraz dostarczaniu etycznych, religijnych i estetycznych elementów kultury. Zdaniem W. Brezinki, austriackiego teoretyka nauki o wychowaniu, szybkie przemiany w świecie w sferze kultury, kulturowy chaos, nadmiar propozycji kulturowych oraz kulturowe spory będą prawdopodobnie obecne w naszym życiu również w najbliższej przyszłości. Człowiek współczesny ugina się pod ciężarem chaosu kulturowego, który niesie różne sprzeczne tradycje: religijne i ateistyczne, narodowe i regionalne, elitarne i egalitarne, ukierunkowane na pracę i przyjemność, i inne.
Tymczasem w niniejszej pracy podjęto próbę ukazania istoty instrumentów polityki społecznej w procesie zatrudnienia osób z ograniczoną sprawnością na Polskim Rynku Pracy. Taki też był cel zasadniczy opracowania.
Praca składa się z czterech rozdziałów:
Rozdział pierwszy to polityka społeczna wobec osób niepełnosprawnych w Polsce: pojęcie niepełnosprawności w polityce społecznej, cele i zasady realizacji polityki społecznej wobec niepełnosprawnych.
Rozdział drugi to problemy osób niepełnosprawnych na polskim rynku pracy: aktywność zawodowa osób niepełnosprawnych w Polsce, bariery aktywności zawodowej osób niepełnosprawnych.
Rozdział trzeci to instrumenty wspierający rozwój oraz rehabilitację osób niepełnosprawnych: podstawy polityki zatrudnienia osób niepełnosprawnych, instytucje wspomagające poszukiwanie pracy przez osoby z ograniczoną sprawnością, cele rozwoju Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, świadczenia pomocy społecznej na rzecz osób niepełnosprawnych.
Rozdział czwarty to ocena aktywności zawodowej w zakresie zatrudnienia osób niepełnosprawnych w Polsce: metodologia badań, wywiad z ekspertem: aktywność zawodowa osób niepełnosprawnych, wyniki ankiety oraz podsumowanie i wnioski.
Całość opracowania powstała w oparciu o literaturę fachową, artykuły prasowe, akty prawne oraz źródła ze stron WWW.