Wstęp 2

Rozdział I. Usługi turystyczne oraz ich kształtowanie 4
1.1. Pojęcie i cechy usług 4
1.2. Rodzaje usług turystycznych wraz z charakterystyką 8
1.3. Sprzedawcy i nabywcy usług turystycznych 11
1.4. Rynek usług turystycznych w Polsce w ujęciu liczbowym 20

Rozdział II. Możliwości wzbogacenia ofert turystycznych usługami dodatkowymi 24
2.1. Budowanie przewagi konkurencyjnej na rynku turystycznym poprzez wzbogacanie ofert 24
2.2. Wykaz usług dodatkowych w sferze turystyki wraz z wyjaśnieniami 30
2.3. Usługi dodatkowe a koszty i ceny imprez turystycznych 36

Rozdział III. Identyfikacja oraz analiza usług dodatkowych w ofertach wybranych biur podróży 46
3.1. Cel, zakres i metody badań 46
3.2. Ogólna charakterystyka wybranych biur podróży 49
3.3. Opis zasadniczej oferty turystycznej badanych biur podróży 53
3.4. Identyfikacja i opis usług dodatkowych oferowanych turystom 59
3.5. Ocena własna zakresu i rodzajów oferowanych usług dodatkowych 67

Zakończenie 69
Wykaz literatury 71
Spis tabel 75
Spis zdjęć 76
Spis rysunków 77

Wstęp

Powstanie biur podróży – pierwszych wyspecjalizowanych jednostek zajmują­cych się organizacją i obsługą wyjazdów miało niezwykle istotne znaczenie dla uła­twienia podróży oraz w konsekwencji dla rozwoju turystyki. Zalążków pierwszych instytucjonalnych form obsługi turystów można dopatrywać się już w początkach XIX w., kiedy pojawiły się pierwsze agencje ułatwiające wyjazdy emigracyjne z Europy do Ameryki. Za moment powstania pierwszego w historii turystyki biura podróży uważa się rok 1841, kiedy to Anglik T. Cook zorganizował wycieczkę dla 570 osób, przewo­żąc je wyczarterowanym pociągiem z Londynu do Longhborough. Już w roku 1871 klienci biura T. Cooka odbyli pierwszą zbiorową podróż dookoła świata. Od połowy XX w. obserwować można, trwający do dziś, proces specjalizacji biur podróży w zakre­sie organizacji i obsługi ruchu turystycznego.

W języku potocznym „biuro podróży” (biuro turystyczne) to nazwa przypisy­wana firmie, w której załatwia się wszystkie sprawy związane z wyjazdem poza miejsce zamieszkania. Inaczej mówiąc, jest to ogólne określenie używane w stosunku do pod­miotów, które zajmują się działalnością pośrednictwa i organizacji w turystyce jako jedynym bądź głównym przedmiotem swej działalności. Działalność ta może rozcią­gać się od współudziału w urzeczywistnianiu podróży (np. informacja, pośrednictwo wizowe, sprzedaż biletów lotniczych), poprzez sprzedawanie gotowych imprez zorgani­zowanych przez inne biura, aż do organizowania i sprzedawania własnych imprez. Biuro podróży jest podmiotem występującym w roli po­średnika pomiędzy podmiotami oferującymi dobra i usługi turystyczne a turystami. Biuro podróży sprzedaje bowiem dobra i usługi wytworzone nie przez siebie, ale przez inne podmioty, którymi są najczęściej wyspecjalizowane zakłady wytwórcze, takie jak: hotele, pensjonaty, linie lotnicze, transport autokarowy, wypożyczalnie sprzętu itp. Podstawową rolą biura podróży jest oferowanie tych dóbr i usług w postaci skompleto­wanego zestawu – tzw. pakietu turystycznego (imprezy turystycznej).

Celem pracy jest zaprezentowanie usług dodatkowych dla turystów w ofertach biur podróży regionu częstochowskiego.

Praca składa się z trzech rozdziałów.

W pierwszym rozdziale opisane są usługi turystyczne oraz ich kształtowanie, a więc: pojęcie i cechy usług, rodzaje usług turystycznych wraz z charakterystyką, sprzedawcy i nabywcy usług turystycznych oraz rynek usług turystycznych w Polsce w ujęciu liczbowym.

W drugim rozdziale przedstawione są możliwości wzbogacanie ofert turystycznych usługami dodatkowymi, a więc: budowanie przewagi konkurencyjnej na rynku turystycznym poprzez wzbogacanie ofert, wykaz usług dodatkowych w sferze turystyki wraz z wyjaśnieniami oraz usługi dodatkowe a koszty i ceny imprez turystycznych.

Trzeci rozdział zawiera identyfikację oraz analizę usług dodatkowych w ofertach wybranych biur podróży, a więc: el , zakres i metody badań, ogólna charakterystyka wybranych biur podróży, opis zasadniczej oferty turystycznej badanych biur podróży, identyfikacja i opis usług dodatkowych oferowanych turystom oraz ocena własna zakresu i rodzajów oferowanych usług dodatkowych.

Wydaje się, że rynek biur podróży w Polsce znalazł się na etapie stabilizacji, po fali największego i najbardziej dynamicznego wzrostu liczby podmiotów. Moż­na przyjąć, że w przyszłości liczba funkcjonujących jednostek będzie rosła znacz­nie wolniej niż do tej pory, gdyż rynek zacznie być coraz bardziej nasycony poda­żą usług pośrednictwa i organizacji i coraz trudniej będzie powstającym podmiotom znaleźć swoje miejsce na rynku. Będą natomiast widoczne działania w kierunku koncentracji kapitałowej, celem rozszerzenia zarówno funkcji touroperatorskich, jak i specjalizacji.