Archiwum kierunku Pedagogika

prace dyplomowe z pedagogiki – prace magisterskie i prace licencjackie z zakresu pedagogiki

Wpływ atmosfery domu rodzinnego na rozwój i pozycję społeczno-intelektualną dziecka

Wstęp 2

Rozdział I. Rys historyczny rodziny 4
1.1. Rodzina- zakres pojęciowy 4
1.1. Rodzina jako środowisko wychowawcze 21
1.3. Struktura rodziny 26
1.4. Funkcje rodziny 29
1.5. Znaczenie atmosfery domu rodzinnego dla rozwoju dziecka 34
1.6. Charakterystyka i typologia postaw rodzicielskich 35
1.7. Pozycja dziecka w rodzinie a jego rozwój społeczny 42
1.8. Charakterystyka rozwoju społecznego dziecka w wieku przedszkolnym 44

Rozdział II. Metodologia badań własnych 53
2.1. Problem badań i hipotezy badawcze 53
2.2. Zmienne i ich wskaźniki 54
2.3. Metody, techniki i narzędzia badawcze 56
2.4. Teren i organizacja badań 60

Rozdział III. Analiza badań własnych 62
3.1. Wyniki ankiety 62
3.2. Wyniki testu rozwoju społecznego 78
3.3. Wyniki obserwacji 84

Podsumowanie i wnioski dla praktyki pedagogicznej 87
Bibliografia 92
Spis tabel 95
Spis rysunków 96
Spis wykresów 97
Aneks 99
Załącznik 1 99
Załącznik 2 104
Załącznik 3 114

Wstęp

Okres trwający od 6.-7. do 10.-12. roku życia, jest ostatnim etapem dzieciństwa w rozwoju człowieka, dlatego bywa nazywany dzieciństwem późnym lub dojrzałym. Choć etap ten wyraźnie przynależy do dzieciństwa, z pewnej perspektywy można go także ujmować jako pierwszy krok w świecie dorosłych. Nie tak dramatyczne w przebiegu, jak w przypadku dorastania, wejście w wiek szkolny wiąże się przecież z „opuszczeniem” przez dziecko domu rodzinnego, większym uniezależnieniem się od rodziców, znacznie większą samodzielnością i dominacją aktywności odmiennej od beztroskich zabaw przedszkolaków, którą jest nauka.

Dziecko podejmuje najważniejszą dla tego wieku, zupełnie nową dla siebie rolę ucznia. Rozpoczęcie szkolnej edukacji stanowi znaczącą zmianę w życiu nawet dla dzieci, które przez kilka wcześniejszych lat uczęszczały do przedszkola. Różne działania, które dziecko wcześniej podejmowało, na przykład zabawa w szkołę, czy umiejętności, które rozwijało, jak rysowanie, lepienie z plasteliny, wycinanie i wiele innych, przygotowywały je do debiutu w roli ucznia i dalszego efektywnego jej wypełniania. Jednak ciągle jest to rola zupełnie nowa, wiążąca się z wymaganiami i oczekiwaniami, których wcześniej dziecko nie doświadczało.

Znaczenie faktu podjęcia nauki w szkole dla dziecka i jego rodziny najlepiej można dostrzec, gdy obserwujemy przejętych pierwszoklasistów udających się pierwszy raz do szkoły. Od tego, jak sobie poradzą z wymaganiami sytuacji szkolnej, zależy rozwój ich poczucia kompetencji. Zarówno zmiany w sferze poznawczej, emocjonalnej, moralnej, jak i umiejętność budowania satysfakcjonujących relacji ze znaczącymi dorosłymi, którymi są teraz nauczyciele, oraz z rówieśnikami dają szansę zakończenia tej fazy rozwoju z poczuciem bycia jednostką kompetentną, potrafiącą korzystać z ważnych narzędzi kulturowych, jakimi są: pisanie, czytanie, liczenie, a także funkcjonować w świecie społecznym w sposób dający poczucie satysfakcji i predysponujący jednostkę do odnoszenia życiowych sukcesów.

W niniejszej pracy podjęto próbę ukazania istoty wpływu domu rodzinnego na rozwój i pozycję społeczno – intelektualną dziecka sześcioletniego. Taki też był cel zasadniczy opracowania.

Opracowanie składa się z trzech rozdziałów:

Rozdział pierwszy to rys historyczny rodziny a w tym: rodzina- zakres pojęciowy, rodzina jako środowisko wychowawcze, struktura rodziny, funkcje rodziny, znaczenie atmosfery domu rodzinnego dla rozwoju dziecka, charakterystyka i typologia postaw rodzicielskich, pozycja dziecka w rodzinie a jego rozwój społeczny, charakterystyka rozwoju społecznego dziecka w wieku przedszkolnym.

Rozdział drugi to metodologia badań własnych, problem badań i hipotezy badawcze, zmienne i ich wskaźniki, metody, techniki i narzędzia badawcze oraz teren i organizacja badań.

Rozdział trzeci to analiza badań własnych. Tutaj skoncentrowano się na takich problemach jak: wyniki ankiety, wyniki testu rozwoju społecznego, wyniki obserwacji.

Całość opracowania powstała w oparciu o literaturę fachową, artykuły prasowe, akty prawne i rozporządzenia oraz źródła ze stron WWW.

Uczenie się przez doświadczanie dzieci 6-7-letnich

Wstęp 2

Rozdział I. Rozwój psychofizyczny dziecka 6-letniego 4
1.1. Wyjaśnienia terminologiczne 4
1.2. Charakterystyka rozwoju psychicznego 7
1.3. Charakterystyka rozwoju fizycznego 8
1.4. Aktywność dziecka sposobem poznawania świata 10
1.5. Uczenie się przez badanie 19

Rozdział II. Metodologia badan własnych 22
2.1. Cele, przedmiot, problematyka badań 22
2.2. Hipotezy, zmienne i wskaźniki 34
2.3. Wybór metod, technik i narzędzi 35
2.4. Charakterystyka badanej grupy 36
2.5. Organizacja i przebieg badań 38

Rozdział. III. Uczenie się dzieci przez doświadczanie 40
3.1. Przebieg procesu uczenia się dzieci przez doświadczanie w grupie dzieci 6- letnich 40
3.2. Efektywność uczenia się przez doświadczanie w badanej grupie i postulaty dla praktyki pedagogicznej 58

Zakończenie 63
Bibliografia 65
Spis rysunków 67

Wstęp

Pogląd, że uczniowie powinni uczyć się poprzez działanie, praktykę, zastosowanie i czeladnictwo towarzyszył nam od stuleci. Już Sokrates używał pytań i stawiał problemy swoim uczniom, by pobudzić ich do analizowania i myślenia. W tym celu J. J. Rousseau zalecał użycie-eksperymentu bezpośredniego. We wczesnych latach XX wieku pojawiły się zarówno w Europie, jak i Ameryce liczne próby reform edukacyjnych, co zaowocowało powstaniem wielu nowoczesnych koncepcji pedagogicznych zwanych „szkołą aktywną”. Warto wymienić chociażby koncepcje: J. Deweya, który zaproponował reformy skierowane na uczniów i zalecał uczenie się poprzez doświadczanie, E. Claparede’a, M. Montessorii, E. Key, C. Freineta czy G. Kerschensteinera. Na początku lat 60. J. Bruner proklamował uczenie się poprzez poszukiwanie i odkrywanie oraz badanie problemów rzeczywistych.

W ostatnim dziesięcioleciu obserwuje się gwałtowny nawrót do idei aktywnej szkoły, co ma swe odbicie w wielu realizowanych i dopiero zapoczątkowywanych reformach szkolnych, zwłaszcza w zakresie organizowania procesu kształcenia po to, by wykreować nowoczesne społeczeństwo złożone z ludzi myślących i radzących sobie z problemami współczesnego, dynamicznie zmieniającego się świata. Ten współczesny trend często określany jest mianem konstruktywizmu.

Wykorzystuje on nowoczesne badania z zakresu psychologii i neurobiologii. W swych założeniach podkreśla, że uczenie się jest ciągłym procesem konstruowania, interpretowania i modyfikowania osobistych reprezentacji rzeczywistości. Reprezentacje te tworzy człowiek w wyniku nieustannej interakcji z otoczeniem. Uczenie się zachodzi w kontekście społecznym, a wzrost po­jęciowy jest wynikiem współdzielenia perspektyw i jednoczesnego modyfikowania wewnętrznych reprezentacji pod jego wpływem. Zatem człowiek uczy się za sprawą nieustannej relacji z otoczeniem i aktywnie buduje własną wiedzę, jednocześnie w procesie jej konstruowania korzysta z wiedzy już posiadanej.

Własna aktywność jednostki powszechnie uznawana jest za niezbędny, a bardzo często za wystarczający wyznacznik jej rozwoju. Nie każda jednak aktywność prowadzi wprost do rozwoju jednostki, ale tylko taka, jaka wypływa z jej wewnętrznej motywacji, jest wielostronna i zróżnicowana, zinterioryzowana oraz powoduje zmiany rozwojowe. Zmiany rozwojowe zaś każdego człowieka zachodzą pod wpływem samego dojrzewania jednostki i czynników społecznych oraz uczenia się i własnej aktywności (co autorka określa mianem przyczyn rozwoju). Jeśli przyjąć koncepcję, że nauczanie jest tworzeniem warunków do uczenia się, a więc wspomaganiem rozwoju, to własna aktywność jednostki jest jedyną determinantą jej rozwoju.

Badania zaprezentowane w niniejszej pracy odbyły się w małych grupach, według ściśle określonych zasad, z konkretnymi pomocami i obejmują różnorodne elementy. Doświadczenia uczą dzieci, jak zorganizować zabawę, jak zrealizować zadanie zgodnie z własnym rytmem, w sposób uporządkowany i zdyscyplinowany. Rozwijają u dzieci samodzielność, zmysł inicjatywy, a jednocześnie ułatwiają wzajemne kontakty i komunikowanie.

Celem niniejszej pracy jest ukazanie zasad funkcjonowania oraz efektywności uczenia się przez doświadczanie.

Praca składa się z trzech rozdziałów:

Rozdział pierwszy zawiera aspekty dotyczące rozwoju psychofizycznego dziecka 6-letniego.

W rozdziale drugim przestawiona została metodologia badań własnych.

Rozdział trzeci ukazuje uczenie się dzieci przez doświadczanie w świetle wyników badań własny.

Trudności w pracy pedagoga szkolnego

praca licencjacka – 62 strony

WSTĘP 3

ROZDZIAŁ I: PEDAGOG SZKOLNY 7
1.1. Pedagog szkolny w świetle prawa oświatowego 7
1.2. Pedagog szkolny w swojej szkole 7
1.3. Pomoc Psychologiczna A Pomoc Życiowa (dwutorowość działań, i ich uzupełniania się) 10
1.4. Postawa Zawodowa Pedagoga Szkolnego 12
1.4.1. Główne elementy postawy zawodowej pedagoga szkolnego 12
1.4.2. Miejsce pedagoga w szkole 15
1.4.3. Problematyka Kształcenia Pedagogów Szkolnych 17
1.4.4. Kształcenie Ustawiczne Pedagogów Szkolnych 18
1.5. Wychowanie i profilaktyka – rola pedagoga szkolnego 19
1.6. Praca wychowawcza pedagoga szkolnego 24
1.6.1. Praca z uczniami o zaburzonym zachowaniu 33
1.6.2. Udział pedagoga w pracy organizacji szkolnych 35
1.7. Pokój pedagoga szkolnego 36
1.8. Pedagog szkolny i uczniowie 39
1.9. Pedagog szkolny i rodzice 41
1.10. Pedagog szkolny i nauczyciele 42
1.11. Najczęstsze problemy w szkole 48

ROZDZIAŁ II: METODOLOGICZNE PODSTAWY BADAŃ 50
2.1. Przedmiot i cele badań 50
2.2. Pytania i hipotezy badawcze 50
2.3. Metody i techniki badawcze 51

ROZDZIAŁ III: ANALIZA WYNIKÓW BADAŃ WŁASNYCH 53

ZAKOŃCZENIE 59
LITERATURA 61
ZAŁĄCZNIK 62

Wpływ telewizji na osobowość człowieka

Wstęp 2

Rozdział I. Telewizja jako medium – istota i zakres pojęcia 4
1.1. Media w ujęciu definicyjnym 4
1.1.1. Rodzaje mediów 7
1.1.2. Funkcje mediów 12
1.1.3. Odbiorcy i publiczność mediów 16
1.2. Telewizja – cechy, funkcje, język telewizji 22
1.2.1. Właściwości telewizji 27
1.2.2. Telewizja – najpotężniejszy środek przekazu 28

Rozdział II. Osobowość – pojęcie, cechy, płaszczyzny 31
2.1. Definicja osobowości 31
2.2. Teorie osobowości 34
2.3. Rodzaje osobowości 42
2.4. Zaburzenia osobowości 44

Rozdział III. Wpływ telewizji na osobowość człowieka 46
3.1. Rodzaje oraz specyfika wpływu a także czynniki warunkujące jego skuteczność i zasięg 46
3.2. Odbiór prospołecznych i aspołecznych treści przez dzieci 53
3.3. Dziecko przed telewizorem – pedagogiczny aspekt problematyki 56
3.4. Rola wzorów osobowych oraz sytuacji w kształtowaniu postaw 61

Zakończenie 66
Bibliografia 71

Wstęp

Wprowadzenie przez Ministerstwo Edukacji Narodowej od 1999 r. do szkół ścieżki międzyprzedmiotowej: Edukacja czytelnicza i medialna, a od 2000 r. przedmiotu Media w edukacji na studiach pedagogiki, jest spowodowane trzema głównymi przesłankami:

Po pierwsze, dynamicznym rozwojem mass mediów i hipermediów oraz ich dominującym znaczeniem w dokonujących się kulturowych przemianach. Media te decydują o istocie i charakterze kultury popularnej, intensyfikują procesy globalizacji, ale i sprzyjają też procesowi odwrotnemu – personalizacji produkcji i odbioru. W niebywałym zakresie upowszechniają kulturę (kultury), zaspokajają i kreują potrzeby, zainteresowania, upodobania i nie pozostają bez wpływu na stymulowanie i przewartościowanie postaw twórczych.

Po drugie, to te media pełnią dominującą rolę w edukacji – instytucjonalnej, rów­noległej i ustawicznej, edukacji bez granic wiekowych, społeczno-kulturowych, narodowych. Dla jednej piątej dorosłych mieszkańców Ziemi będących analfabetami są jedynym oknem na świat i wszechpotężnym źródłem informacji. Orientują w globalnych problemach świata, rozszerzają horyzonty i rekompensują brak kontaktu ze szkołą. W przypadku ludzi o wysokim poziomie wykształcenia media te mogą być odbierane ambiwalentnie, ale mogą też pełnić funkcje pozytywne łącznie z generowaniem nowych informacji i wpływać na sposób myślenia.

Po trzecie, niebywały systematyczny rozwój tych mediów, ich trudna do ogarnięcia bogata oferta programowa zróżnicowana pod względem zawartości i formy wymusza podjęcie zabiegów edukacyjnych – uczenia efektywnego korzystania z nich, począwszy od etapu umiejętności selektywnego wyboru programów do wzbogacającego ich odbioru. Zadanie to – wbrew pozorom – nie należy do łatwych, ponieważ poza rozeznaniem we wszechstronnej ofercie musi uwzględnić uwarunkowania psychospołeczne i kulturowe odbiorcy, uczyć wprowadzenia w specyficzny język mediów, a w przypadku multimediów opanowania technologii informacyjnej, lub umiejętności porozumiewania się człowieka z komputerem i interpretacji masy informacji niezbornych i cząstkowych. Pożądanym efektem takiego selektywnego wyboru i aktywnego odbioru jest zdobycie i przyswojenie wiadomości, rozwój zainteresowań i kształtowanie pożądanych postaw społecznych.

W niniejszej pracy podjęto próbę ukazania istoty wpływu telewizji na osobowość człowieka. Taki też był cel zasadniczy opracowania.

Praca składa się z trzech rozdziałów:

Rozdział pierwszy to telewizja jako medium – istota i zakres pojęcia: media w ujęciu definicyjnym, telewizja – cechy, funkcje, język telewizji.

Rozdział drugi to osobowość – pojęcie, cechy, płaszczyzny: definicja osobowości, teorie osobowości, rodzaje osobowości i zaburzenia osobowości.

Rozdział trzeci to wpływ telewizji na osobowość człowieka: rodzaje oraz specyfika wpływu a także czynniki warunkujące jego skuteczność i zasięg, odbiór prospołecznych i aspołecznych treści przez dzieci, dziecko przed telewizorem – pedagogiczny aspekt problematyki oraz rola wzorów osobowych oraz sytuacji w kształtowaniu postaw.

Całość opracowania powstała w oparciu o literaturę fachową, artykuły prasowe, akty prawne oraz źródła ze stron WWW.

System wsparcia dzieci z Domów Dziecka

WSTĘP 2

ROZDZIAŁ I. ISTOTA I ZASADY FUNKCJONOWANIA DOMU DZIECKA 5
1.1. Historia i cechy Domu Dziecka 5
1.2. Organizacja i funkcje współczesnego Domu Dziecka 12
1.3. Opieka i wychowanie w Domu Dziecka 15
1.4. Dom Dziecka wobec rodzinnych form opieki 19

ROZDZIAŁ II. RODZINNY DOM DZIECKA 22
2.1. Miejsce rodzinnego domu dziecka wśród innych form opieki i wychowania 22
2.2. Kwalifikacja dzieci do placówki 25
2.3. Zakres działań opiekuńczo- wychowawczych placówki wobec dziecka 26

ROZDZIAŁ III. PODSTAWY METODOLOGICZNE BADAŃ WŁASNYCH 35
3.1. Przedmiot i cel badań 35
3.2. Problem i hipoteza badawcza 36
3.3. Metody i techniki badań 39
3.4. Teren i organizacja badań 48

ROZDZIAŁ IV. ANALIZA I INTERPRETACJA WYNIKÓW BADAŃ 51
4.1. Charakterystyka próby badawczej 51
4.2. Analiza wyników badań 53
4.2.1. System wsparcia dzieci z Domów Dziecka w opinii pracowników placówki 53
4.2.2. System wsparcia dzieci z Donów Dziecka w opinii wychowanków 58

ROZDZIAŁ V. FORMY WSPARCIA DZIECI Z DOMÓW DZIECKA W ŚWIETLE WYNIKÓW BADAŃ WŁASNYCH 66
5.1. Formy wsparcia dzieci z domów dziecka 66
5.2. Formy wsparcia rodzin wychowanków domów dziecka 70
5.3. Weryfikacja hipotezy i wnioski 77

ZAKOŃCZENIE 78

BIBLIOGRAFIA 80

SPIS TABEL I RYSUNKÓW 82

ZAŁĄCZNIKI 83

Styl życia rodziny a zachowania agresywne i przestępcze

Wstęp 2

ROZDZIAŁ I. RODZINA WOBEC STYLU ŻYCIA 4
1.1. Pojęcie i typy rodzin 4
1.2. Funkcje rodzin 12
1.3. Przeobrażenia współczesnych rodzin i współczesne style życia polskich rodzin 18
1.4. Rola rodziny w procesie wychowania i socjalizacji 26
1.5. Rola rodziny w kształtowaniu osobowości dziecka 29
1.6. Zakres pojęciowy stylu życia 31
1.7. Styl życia jako kategoria badawcza 34

ROZDZIAŁ II. AGRESJA I PRZESTĘPCZOŚĆ 38
2.1. Uwarunkowania i przyczyny agresji i przestępczości 38
2.1.1. Biologiczne teorie zachowań agresywnych i przestępczości 38
2.1.2. Psychospołeczne teorie agresji i przestępczości 41
2.1.3. Znaczenie procesów poznawczych w kształtowaniu zachowań agresywnych 50
2.2. Ogólna charakterystyka przestępczości nieletnich w Polsce 54
Rozdział III. Wpływ rodziny na przestępczość i zachowania agresywne dzieci i młodzieży 63
3.1. Postawy rodzicielskie a zachowania agresywne i przestępczość dzieci i młodzieży 63
3.2. Wpływ metod wychowawczych na kształtowanie zachowań agresywnych i przestępczość młodzieży 75
3.3. Dysfunkcje w rodzinie i ich skutki 81
3.4. Styl życia rodziny jako determinant zachowań agresywnych i przestępczości młodzieży 86

Zakończenie 92
Bibliografia 94
Spis tabel 98

Stres – czynnik zakłócający proces zarządzania personelem w placówkach edukacyjnych

Wstęp 2

Rozdział I. Istota i pojęcie stresu 4
1.1. Definicja stresu 4
1.2. Stadia stresu 10
1.3. Części składowe stresu 13
1.4. Odporność na stres 18

Rozdział II. Zarządzanie personelem w placówkach oświatowych 26
2.1. Teoria organizacji i zarządzania 26
2.3. Zarządzanie personelem 32
2.4. Kierowanie placówką oświatową 36
2.4.1. Kierowanie zmianami 36
2.4.2. Zarządzanie personelem w placówce oświatowej 37
2.4.3. Analiza wartości w zarządzaniu placówką oświatową 39
2.4.4. Prawo oświatowe 41
2.4.5. Dylematy transformacji a problemy edukacji 43

Rozdział III. Metodologia badań własnych 46
3.1. Cel i przedmiot badań 46
3.2. Problemy i hipotezy badawcze 46
3.3. Metody i techniki badań 48
3.4. Dobór grupy badawczej 50
3.5. Organizacja i przebieg badań 54

Rozdział IV. Stres w placówkach edukacyjnych w świetle badań własnych 56
4.1. Obciążenia w placówkach edukacyjnych 56
4.2. Wyczerpanie dniem szkolnym 63
4.3. Odczuwanie stresu w szkole 66
4.4. Propozycje zapobiegania stresowi w placówkach edukacyjnych 72

Zakończenie 78
Bibliografia 80
Spis rysunków 83
Spis tabel 84
Spis wykresów 85
Aneks 86

Spożywanie alkoholu przez dzieci i młodzież

Wstęp 2

Rozdział 1. Podstawowe wiadomości o spożywaniu alkoholu przez młodzież 5
1.1. Pojęcie alkoholizmu 5
1.2. Motywy sięgania dzieci i młodzieży alkoholu 10
1.3. Fakty na temat spożywania alkoholu wśród dzieci i młodzieży 12
1.4. Wpływ grupy rówieśniczej na powstawanie choroby alkoholowej u młodzieży 14
1.5. Skutki społeczne alkoholizmu 16

Rozdział 2. Sposoby zapobiegania nadużywaniu alkoholu 21
2.1. Terapia i likwidacja źródeł uzależnienia 21
2.2. Środowiska oddziaływań profilaktycznych 30
2.3. Regulacje prawne dotyczące sprzedaży alkoholu 38
2.4. Odpowiedzialność karna sprzedających i podających alkohol 39

Rozdział 3. Podstawy metodologii badań 42
3.1. Cel badań 42
3.2. Problemy badawcze 44
3.3. Metody i techniki badawcze 48
3.4. Charakterystyka terenu badawczego, dobór próby, zakres i organizacja badań 55

Rozdział 4. Spożywanie alkoholu przez dzieci i młodzieży w ujęciu empirycznym 59
4.1. Analiza wyników badań 59
4.2. Wnioski 70

Zakończenie 71
Bibliografia 73
Spis tabel 76
Spis rysunków 77
Aneks 78

Zagrożenia dla procesu wychowawczego płynące z Internetu

WSTĘP 2

ROZDZIAŁ I. INTERNET WOBEC PROCESU WYCHOWANIA 4
1. Proces wychowania 4
1.1. Wychowanie- zakres pojęciowy 4
1.2. Wychowanie jako zjawisko społeczne 7
1.3. Ideały wychowawcze w procesie wychowania 10
2. Internet i jego wpływ na proces wychowania 11
2.1. Psychologiczna charakterystyka Internetu 11
2.2. Konsekwencje nadmiernego używania Internetu 14
2.3. Kryteria diagnostyczne wpływu Internetu na wychowanie 16

ROZDZIAŁ II. PODSTAWY METODOLOGICZNE BADAŃ WŁASNYCH 25
1. Przedmiot i cel badań 25
2. Problemy i hipotezy badawcze 25
3. Metody i techniki badań 33
4. Teren i organizacja badań 36
5. Charakterystyka próby badawczej 38

ROZDZIAŁ III. ZAGROŻENIA DLA WYCHOWANIA PŁYNĄCE Z INTERNETU W ŚWIETLE WYNIKÓW BADAŃ WŁASNYCH 40
1. Analiza wyników badań 40
2. Wnioski 54

ZAKOŃCZENIE 57
BIBLIOGRAFIA 59
SPIS TABEL I RYSUNKÓW 61
ANEKS. KWESTIONARIUSZ ANKIETY 63

Socjalizacja dziecka w rodzinie niepełnej

Wstęp 2

Rozdział I. Rodzina i rodzina niepełna – zakres pojęć 3
1.1. Definicja rodziny i jej funkcje 3
1.1.1. Rodzina jako jednostka reprodukcyjna 3
1.1.2. Dylematy współczesnej rodziny 7
1.1.3. Pole doświadczeń socjalizacyjnych we współczesnej rodzinie 9
1.2. Rodzina niepełna i jej specyfika 10

Rozdział II. Socjalizacja w rodzinie 19
2.1. Uspołecznienie w perspektywie biologii 19
2.2. Waga środowiska społecznego: kooperacja i emocje społeczne 20
2.3. Waga środowiska społecznego: dziedziczenie artefaktów 26
2.4. Socjalizacja dziecka w rodzinie 29

Rozdział III. Socjalizacja dziecka w rodzinie niepełnej 31
3.1. Wpływ dorastania w rodzinach niepełnych na system wartości dzieci 31
3.2. Status społeczny dzieci z rodzin niepełnych w grupie rówieśniczej 32
3.3. Zachowania aspołeczne dzieci z rodzin niepełnych 36
3.4. Trudności wychowawcze u dzieci wynikające z dorastania w rodzinach niepełnych 38

Zakończenie 42

Bibliografia 43

Spis rysunków 45