Wstęp 2
Rozdział І. Polityka regionalna Unii Europejskiej 4
1. Pojęcie regionu i definicja polityki regionalnej 4
2. Zasady i cele polityki regionalnej UE 17
3. Instrumenty polityki regionalnej Unii Europejskiej 24
4. Inicjatywy Wspólnotowe 26
5. Reforma Funduszy Strukturalnych – „Agenda 2000 31
Rozdział II. Rozwój polityki regionalnej w Polsce 38
1. Dostosowanie polityki regionalnej w Polsce do standardów europejskich 38
2. Polska polityka regionalna 41
3. Podstawy instytucjonalne polityki regionalnej 52
Rozdział III. Regiony Polski w świetle wyzwań integracyjnych 61
1. Programy przedakcesyjne 61
2. Kryteria podziału środków na wspieranie rozwoju regionalnego 65
3. Środki przedakcesyjne i ich rozdysponowanie 71
4. Transfery finansowe do Polski 78
5. Zagrożenia sprawnej absorpcji środków europejskich 83
Zakończenie 90
Bibliografia 92
Spis tabel i rysunków 95
Wstęp
Powstaniu Wspólnot Europejskich w latach pięćdziesiątych przyświecały przede wszystkim cele polityczne oraz gospodarcze. Od powstania Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali (EWWiS) na mocy Traktatu Paryskiego 18 kwietnia 1951 roku, oraz Europejskiej Wspólnoty Węgla Gospodarczej (EWG) i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (EURATOM) ustanowionych na mocy Traktatów Rzymskich z dnia 25 marca 1957 roku, zdefiniowane zostały ważniejsze polityki Unii i metody ich realizacji.
Z biegiem czasu coraz wyraźniejsza stawała się konieczność stworzenia odpowiednich procedur w celu wyrównywania poziomów życia w przestrzeni europejskiej, tak w odniesieniu do krajów Unii jak i poszczególnych rejonów. Zbyt duże dysproporcje stanowiłyby dla poważne zagrożenie dla europejskiej jedności i spójności wspólnych polityk.
Na scenie międzynarodowej, Unia Europejska przedstawia się jako wyspa dobrobytu i bogactwa i przeszkadza w tym stereotypie fakt, iż występują w niej poważne dysproporcje. Dla przykładu PKB na mieszkańca Luksemburga jest dwa razy wyższy niż PKB Grecji. Hamburg – najbogatszy region w Europie wykazuje wzrost na jednego mieszkańca czterokrotnie wyższy od wzrostu Alentejo. Biorąc pod uwagę powyższe rozbieżności w rozwoju gospodarczym i społecznym, nasuwa się pytanie czy Piętnastka musi zagwarantować ramy godnego życia dla swych 370 milionów mieszkańców, czy też być tylko przestrzenią wolnej wymiany dla kapitałów i sprzedawców?
W celu przeciwdziałania istniejącym już dysproporcjom i zapobieżenia ich pogłębianiu, sformułowane zostały zasady polityki strukturalnej Unii. Temu też zagadnieniu poświęcona jest ta praca. Znajduje się tutaj analiza zasad polityki regionalnej Unii, Funduszy Strukturalnych przed i po reformie wchodzącej w życie z dniem 1 stycznia 2000 roku, Funduszu Kohezji, celów polityki strukturalnej, oraz Funduszy Przedakcesyjnych na przykładzie Polski.